Ondernemers zijn somber over omzet en werkgelegenheid, het begrotingstekort stijgt, kennisinvesteringen door bedrijven nemen niet toe, 'Europa' zorgt voor krimp van Nederlandse bedrijven. Kommer en kwel alom dus. Maar er zijn ook positieve geluiden: uit onderzoek blijkt dat het MKB echt dé banenmotor is. En dat de crisis het ondernemerschap heeft teruggebracht, met aandacht voor innovatie. Er is ook meer aandacht voor samenwerken. Want innovatie, daar moet de economie het toch van hebben.
Lees hieronder meer in de weblog van week 10

Beleidsignalen
COEN : Ondernemers somber over omzet en werkgelegenheid
In het 4e kwartaal van 2011 is de omzet nog licht toegenomen, hoewel minder dan verwacht. Voor het 1e kwartaal van 2012 wordt een omzetdaling verwacht. Positieve uitzonderingen zijn onder meer ICT & communicatie en specialistische zakelijke diensten. Lees verder
CPB: Begrotingstekort naar 4,5 procent in 2013 - Voorzichtig herstel economische groei na 2012. Conceptcijfers voor Centraal Economisch Plan 2012 (CEP), waarin economische raming voor 2012 en 2013 wordt gegeven. Lees verder
CBS: Kennisinvesteringen bedrijfsleven niet toegenomen
In 2009 investeerden bedrijven minder in kennis dan het jaar daarvoor. Ondanks economische groei in 2010 zijn deze kennisinvesteringen niet toegenomen.
Lees verder
Min.OCW/NWO: €80 miljoen voor grootschalige onderzoeksfaciliteiten
Achtentwintig grote onderzoeksprojecten staan op de nieuwe Nationale Roadmap voor grootschalige onderzoeksfaciliteiten. Vijf hiervan krijgen er nu financiering voor. Alle documenten bij elkaar. Lees verder
ING Economisch Bureau:
- 'Europa' zorgt voor krimp Nederlandse industrie. De aanhoudend zwakke marktomstandigheden, vooral in Europa, zorgen voor afnemende productie van de Nederlandse industrie in 2012. Lees verder
- Kleine provincies afhankelijk van export. Voor economie van provincies is het belang van buitenlandse handel groot, vooral in Groningen, Zeeland en Flevoland. Lees verder
EIM: Determining the contribution of size classes to employment growth
Uit onderzoek blijkt dat het MKB echt dé banenmotor voor de EU is. Naarmate gemiddelde bedrijfsgrootte stijgt, neemt groei werkgelegenheid af. Microbedrijven hebben hoogste groeivoet, kleine bedrijven iets minder hoog, nog wat lager voor het middenbedrijf, en het laagst voor het grootbedrijf. Lees verder
EU: New Practical Guide to EU Funding Opportunities for Research and Innovation. Competitive European Regions through Research and Innovation. Lees verder
Business Leaders/De Baak: Leiderschap in turbulente tijden. De mindset van de business leader. De crisis heeft ondernemerschap teruggebracht, hoogste prioriteit ligt bij innovatie, sales en kostenbesparing. Maar vaak zijn organisaties niet klaar om kansen te verzilveren, men wil daarom meer investeren in ontwikkelen van talenten van medewerkers en in ontwikkeling van eigen leiderschap. Lees verder
TNO: Advies Europees Parlement over innovatiebeleid
Consortium geleid door TNO is geselecteerd om komende 4 jaar het EP te adviseren over innovatiebeleid, industriebeleid, MKB-beleid en de informatiemaatschappij.
Lees verder
Signalen uit het Syntens netwerk
Min.OCW: Kamerbrief over Nederland gastland van de Europese onderzoeksinfrastructuur Clarin Eric
Clarin: Common Language Resources and Technology Infrastructure. Eric: European Research Infrastructure Consortium. Een Europese rechtsvorm, bedoeld om oprichting van grote onderzoeksinfrastructuren te vergemakkelijken. Lees verder
FHI: Checklist samenwerking R&D-projecten
Checklist is bedoeld als leidraad bij samenwerking in R&D-projecten tussen ondernemers en kennisinstituten. Handleiding met als motto ‘Is er gedacht aan....?'. Lees verder
TNO e.a.:
- Ondergrondse CO2-opslag op de proef gesteld: is het veilig en doeltreffend? Uit onderzoek CO2ReMoVe, EU-project over CO2-opslag, blijkt dat ondergrondse CO2-opslag veilig kan. Lees verder
- Webtool maakt rendement samenwerking eerste lijn zichtbaar. Gebruiksvriendelijke, business case tool voor eerstelijnszorg waarmee zorgverleners en hun adviseurs effecten van nieuwe samenwerkingsvormen vooraf kunnen inschatten en onderbouwen. Lees verder
Kennisonline:
- Participatieve ontwikkeling; Samenwerking in vraaggestuurde context van de biologisch landbouw. In deze sector is veel ervaring opgedaan met 'gouden driehoek' en manier waarop wordt samengewerkt in vraaggestuurde context. Participatieve aanpak kan leiden tot grote betrokkenheid, wat kan leiden tot duurzame innovaties op bedrijfsniveau, systeeminnovaties op sectorniveau en gedragen transities op maatschappelijk niveau. Lees verder
- Biobased impuls in het HBO-onderwijs. In Biobased Performance Materials-programma werken kennisinstellingen en bedrijven samen aan nieuwe biobased plastics en aan toepassingsgericht onderzoek om eigenschappen bestaande biokunststoffen te verbeteren. Lees verder
Agentschap NL:
- Partners for International Business (PIB). Nieuw programma richt zich op groepen bedrijven, eventueel aangevuld met kennisinstellingen, die gezamenlijk buitenlandse markt willen betreden. Lees verder
- Nederlandse bedrijven en kennisinstellingen met agro, food en biotechnologie projecten presteren goed in KP7. In totaal nemen Nederlandse partijen 101 keer deel aan projecten, 17 daarvan worden ook gecoördineerd door Nederlandse organisaties. Bijna €5 miljoen komt ten goede aan MKB. Lees verder
EU Innovatiepartnerschappen: nieuwe voorstellen op gebied van grondstoffen, landbouw en gezond ouder worden moeten Europees concurrentievermogen aanwakkeren. Lees verder
ESB Editie 4630, 2 maart 2012: Lokale onthechting van bedrijven
In hoogtechnologische clusters is sprake van lokale onthechting doordat kennis wegstroomt naar mondiale netwerken, maar ook van lokale hechting door intensieve relaties met universiteiten. Vooralsnog domineren hechtende relaties.
Lees verder (achter wachtwoord)

Innovatiesignalen
Fast Company Letter From The Editor: The Lessons Of Innovation
In artikel bij de '2012 Most Innovative Companies' een lijst van 8 voorwaarden voor innovatie, geïnspireerd door de 50 bedrijven die op de lijst voorkomen. Lees verder
The Dutch Deloitte CFO Survey: Adapting to a new reality
Uit onderzoek onder directeuren van middelgrote en grote Nederlandse bedrijven blijkt dat ondanks het belang van innovatie, veel bedrijven het innovatieproces nog niet goed in kaart hebben. Lees verder
Rijksuniversiteit Groningen proefschrift: Argument and innovation: Theoretical and empirical explorations in knowledge claim evaluation. Onderzoek naar 'kennisclaimevaluatie': hoe bepalen organisaties wat juiste kennis is en wat invloed hiervan is op innovaties. Drie theoretische benaderingen worden onderscheiden: open benadering, managementbenadering, en ondernemersbenadering. Lees verder
Signalen uit de (onderzoeks)wereld
CBS:
Eurostat:
- December 2011 compared with November 2011, Industrial new orders up by 1.9% in euro area, Up by 1.3% in EU27. Lees verder
- Modal Split of freight transport according to the territoriality principle (2008-2009). Polish, German, Spanish and Dutch hauliers together were responsible for 50% of total international road transport performance on EU territory in 2009. Lees verder
- January 2012 compared with December 2011, Industrial producer prices up by 0.7% in both euro area and EU27. Lees verder
CBS/CPB rapport: Kenmerken van weder uitvoerbedrijven
Onderscheid maken tussen wederuitvoer en uitvoer van eigen makelij is belangrijk, omdat volume van wederuitvoer wel groot is, maar bijdrage aan economie flink kleiner. Lees verder
In zijn Kamerbrief stelt de staatssecretaris Min.EL&I dat er aan wederuitvoer ook nog andere voordelen zitten die niet direct terug zijn te vinden in het bbp. Lees verder
Min.EL&I: €45.000 per projectvoorstel beschikbaar uit programma SBIR voor integraal duurzame stallen. Lees verder
Min.I&M:
- Zes gespecialiseerde diensten voor milieutoezicht risicovolle bedrijven. Vergunningverlening aan en milieutoezicht op risicovolle bedrijven gaat vanaf 2013 worden uitgevoerd door 6 gespecialiseerde uitvoeringsdiensten (rud’s). Lees verder
- Nederlandse inzet op veilig gebruik chemische stoffen. Over aantal concrete onderwerpen die spelen op Europees niveau en die in nabije toekomst aandacht behoeven. Lees verder
Min.VWS: Gedragscode Medische Hulpmiddelen (GMH)
Gedragregels willen – in aanvulling op geldende wetgeving - nader invulling geven aan zorgvuldige, transparante en verantwoorde omgang tussen leveranciers en beslissende partijen. Lees verder
EU:
- New method to clean and treat polluted water for extraction of chemicals. KP7 project om vervuild water te zuiveren van waardevolle chemicalieën, bijvoorbeeld in farma industrie. Lees verder
- Nutrition labelling: not as effective as you might think. KP7 project laat zien dat consumenten voedingsdeclaraties wel kunnen begrijpen, maar dat het vaak ontbreekt aan motivering om ze te lezen. Lees verder
- Commissie stelt voor om patiënten sneller toegang tot geneesmiddelen te geven. Voorstellen om tijd waarbinnen nationaal besluit over prijs en vergoeding van geneesmiddelen tot stand komt, te stroomlijnen en te verkorten. Lees verder
- Innovation partnership to overcome Europe's raw materials shortages. Voorstellen om gebrek aan grondstoffen voor, met name, high-tech industrie aan te pakken door meer en betere samenwerkingen. Lees verder
- New Classification and Labeling Inventory opens way to safer use of hazardous substances. Is nu gepubliceerd. Lees verder
NEA/ABN AMRO e.a.: Sectorrapport Logistieke arbeidsmarkt
Niet alleen transport, maar ook dienstverlening. Door ontwikkelingen op zowel arbeidsmarkt als in sector zijn werknemers met grotere diversiteit aan vaardigheden en competenties nodig in toekomstgerichte logistieke bedrijven. Aanbevelingen voor personeelsbeleid. Lees verder
LEI:
- Een leven lang leren; Voortdurende ontwikkeling van ondernemerscompetenties in kenniscoalities. Wanneer en onder welke randvoorwaarden zijn ondernemers bereid om een leven lang te willen leren. Lees verder
- Ontwikkeling en vermarkting van nieuwe eiwitten; Ervaren belemmeringen en oplossingen. Het is niet vanzelfsprekend dat consumenten alternatieve eiwitten kopen, en dat producenten deze verwerken in hun producten. Er zijn mogelijkheden om dit te verbeteren. Lees verder
ING Economisch Bureau
- Kwartaalbericht Flexbranche: krimp in 2012. Door economische krimp en oplopende werkloosheid wordt verwacht dat flexbranche-omzet met 5% afneemt, vooral door teruglopende vraag naar uitzendkrachten in industrie. Lees verder
- Assetvisie Metaal: Tijd voor strategische keuzes. Na 2 jaren van groei zal metaalsector in 2012 als gevolg van tweede recessie met krimp van 2% te maken krijgen. Lees verder
- Tijdelijk omzetherstel MKB-bouw. Maar bij grote bouwbedrijven bleef ook in 2011 omzet dalen. Lees verder
- A Billion to Gain - Dutch contributions to the sector. Nederlandse particulieren, bedrijven en instellingen spelen belangrijke rol in microfinanciering. Geschat wordt dat wereldwijd $80 miljard in deze sector omgaat en dat dit in 2012 met 4% groeit. Lees verder
- Industrie alert: Belang Oost-Europa voor Nederlandse industrie sterk gegroeid. Oost-Europa heeft inmiddels exportaandeel van 8%. Sinds 1996 is exportvolume 'Nederlands product' naar deze regio jaarlijks met circa 8,5% gegroeid. Lees verder
NL Octrooicentrum Nieuwsbrief Nummer 30 / 23 februari 2012: Ik heb een idee: hoera of help!? Lees verder
FD: Hybride shoppen: winkelen is gamen
Het Nieuwe Winkelen: shoppen online, uittesten in winkel (bijvoorbeeld proefslapen in regenkamer). In sommige winkels kan straks niet meer iets worden gekocht: alleen voelen, passen, inspiratie opdoen. Lees verder
Universiteit Twente: Waterschaarste treft jaarlijks minstens 2,67 miljard mensen
Meeste water wordt gebruikt voor voedselvoorziening van mensen: 92% van totale watervoetafdruk gaat naar landbouw. Lees verder
TNO: Arbobalans 2011
Nederlandse arbeidsomstandigheden beter dan in overige Europese landen, vooral wat betreft fysieke en psychosociale arbeidsomstandigheden. Maar blootstelling aan agressie en geweld zit in de buurt van Europees gemiddelde. Lees verder
Agentschap NL: Verenigde Staten en EU: overeenkomst over biologische producten
Biologische producten die in EU als biologisch zijn erkend, mogen in VS als biologisch product verkocht worden, en omgekeerd. Overeenkomst treedt 1 juni 2012 in werking. Lees verder
PBL/CE Delft notitie: Duurzaamheid van biomassa in de 'bio-based economy'
Door beperkt aanbod ecologisch duurzame biomassa zal in EU overgang van op fossiele brandstoffen gebaseerde economie naar op biomassa gebaseerde economie ('bio-based economy') waarschijnlijk beperkt blijven. Lees verder
Managersonline: Loopbaanbegeleiding vergroot productiviteit
Uit onderzoek blijkt dat productiviteit van werknemers door meer dan alleen karaktereigenschappen wordt bepaald. Gemotiveerd personeel is goed personeel, loopbaanbegeleiding en coaching zou prioroteit moeten hebben bij elke organisatie. Lees verder
En verder …
Retail Actueel: Echt vers
Slim nadenken kan leiden tot verrassende duurzame oplossingen. Zoals een kas op het dak van de supermarkt, waarin een compleet assortiment van verse groenten wordt verbouwd. Retail Actueel